ФАРЗАНДЛИК БУРЧИНГИЗ ЁДИНГИЗДАМИ?

Ота-она дуоси сеҳрли кучга эга. “Олтин олма, дуо ол”, дея халқимиз бежиз айтмайди. Зеро, дуойи фотиҳа олган киши икки дунё саодатига эришиши муқаддас китобларимизда кўп бор қайд қилинган. Ота-онанинг кўнглига қараш, уларнинг ризолиги йўлида иш қилиш нечоғли аҳамиятга эга эканини ҳар доим ҳам англаб етавермаймизда. Шубҳасиз, ҳеч бир ота-она фарзандига ёмонликни раво кўрмайди. Аммо қилган хатоси учун боласидан қаттиқ ранжиши мумкин.

Бу оғриқ жуда тез унутилиб кеца-да, кейинчалик ўзимиз қийналамиз; “меҳрибонимнинг дилини ранжитдим”, дея ичдан эзиламиз.

Яқинда маҳалладош бир дўстимни учратиб қолдим. Болаликдан бирга ўсганмиз. Кўпдан буён кўришмагандик. Ҳол-аҳвол сўрашгач, у бирдан нолиб қолди. Айтишича, қай бир ишга қўл урмасин, ҳеч иши ўнгидан келмаётган, омад доим ундан юз ўгираётган эмиш.

– Бировнинг ҳақига кўз олайтирмасам, ҳалол яшасам. Нега бундай тушунолмаяпман, – деди у оғир хўрсиниб.

– Қўй, сиқилма, яхши бўлиб кетар. Бугун ундоқ, эртага бундоқ-да. Ҳаммамиз ҳам шу, – дедим қандай таскин беришни билмай.

– Шу-шу анча пайтгача кўришмадик. Бир куни денг, кўчада яна ўша дўстимни учратиб қолдим.

– Ишлар яхшими? – дедим қизиқсиниб.

– Аввалгидан беш баттар! Ишим юришиши учун ҳамма нарса қилиб кўрдим. Бир ота­хондан маслаҳат сўрагандим, бировни қаттиқ ранжитган бўлсанг керак, деди.

Бу гапдан сўнг бир воқеа ёдимга тушди. Икки-уч йил муқаддам шу дўстимнинг уйига боргандим. Ўша куни у тўшакка ётиб қолган отасини ҳожатга олиб чиқаётгани устидан чиқдим. Дўстим отасини етаклаб боряпти-ю, жаҳлдан юзи бўғриқиб кетган, “Ҳа” деб отахонни турткилайди. Муштдеккина бўлиб қолган қария эса, худди ёш боладек мўлтираб, кўзлари жиққа ёшга тўлган.

– Нега бунча асабийлашасан? – дедим секингина.

– Эй кўрмайсанми, ҳар куни шу аҳвол! Бир кунда икки- уч марталаб олиб чиқаман. Касал одам сал нафсини тийса ўзигаям яхши-ку, ётиб қолганига анча бўлди. Ҳаммамизни қийнаб юборди, ахир! Тинмай сув сўрайди. Ётиб қолгандан кейин жим ўтирса-да, бошқаларга оғирини ортмай!

– Қўй, ўзингни бос, отанг­нинг балки сўнгги кунларидир, бу. Шунчалик бешавқатми­сан, – дегандим ўшанда дилим оғриб.

У кўзларини катта-катта очиб:

– Бу дунёда ҳамма ўлади. Ҳеч ким абадий яшамайди! Биров олдин, биров кейин.Отам ёшини яшаб бўлган, – деганди асабий ўшқириб.

Анчагача шу кунни эсдан чиқара олмай қийналиб юрдим, кейинчалик отахон вафот этганини ҳам эшитдим. Дўстим отасининг маъракасига атаб дабдаба билан эл-юртга ош берганини узоқ вақтгача мақ­таниб юрди.

Кўз ўнгимда эса хали ҳамон мўлтираб турган ота­хонинг сиймоси қотиб қолган эди. Тириклигида қилмайсанми, шу яхшиликларни дегандим ичимда.

– Наҳот, кимни ранжитганингни эслай олмаяпсан? – дедим шу кунларни ёдига солмоқчи бўлиб.

– Йўқ, мабодо, мендан ҳафа бўлган одам сенмасми? – деди ҳазил аралаш.

– Йўқ, сен отангни ранжитгандинг, дўстим. У киши касалла­ниб ётган пайтлар ўкситганинг, силтаганинг ёдимда..

Шундан сўнг унинг боши хам бўлди.

– Эҳ, аттанг, – деди пешонасига уриб. – Отагинамнинг дуосини энди қайлардан топай? Ундан кечирим сўраш учун қайларга излаб борай?

Вояга етган, меҳнатга лаёқатли фарзандлар ўз ота-оналари ҳақида ғамхўрлик қилишга мажбурдирлар.

Ўзбекистон Республикаси конституцияси ХИВ боб, 66-модда.

Ҳа, бу ёруғ оламда ота-она дуосидан улуғроқ куч, буюкроқ мартаба йўқ. До­нишмандларимиз гуноҳларнинг энг каттаси ёлғондан гувоҳлик бериш, ота-онани ранжитишдир, деб бежиз айтишмаган. Бироқ бугун орамизда баъзи одамлар борки, улар ўзининг обрўсини ўйлаб, бойлигини кўз-кўз қилиш­дан нарига ўтмайди.

Ҳадис-у шарифларда топган маблағингизнинг ўн фоизини ота-онага беринг, ана шундан давлатингиз ортади, гуноҳларингиз эса кечирилади, дейилган. Тўғри, ота-онамиз биздан ҳеч нарса таъма қилмайди. Шунчаки уларга ёққан ниманидир олиб борсак ёки кўнгиллари тусаган жойларга саёҳат қилдирсак, беҳад қувонишади, холос. Бу қувонч, аслида, бизнинг энг бебаҳо бойлигимиз, бало-ю қазолардан асровчи тожимиз. Шундай экан, тирикчилик ташвиши деб тинмай елиб-югураётганимиз маҳал ота-онамиздан узоқлашиб кетмайлик. Уларни эртага эмас, айнан бугун, ҳаётлигида эъзозлайлик, дуоларини олиб, ғанимат дамларнинг қадрига етайлик, азизлар.